Valentina Peri (France / Italy)
Artist in Residency
Matter, Non-Matter, Anti-Matter
may – jun 2022
Tirana Art Lab - Qendra për Art Bashkëkohor është institucioni udhëheqës i artit bashkëkohor të pavarur në Shqipërisë. E themeluar si një organizatë jofitimprurëse, me iniciativën e Adela Demetjës në vitin 2010, TAL synon të promovojë artistët emergjent dhe artin bashkëkohor nga Shqipëria si dhe nga Evropa Qendrore, Lindore dhe Juglindore. Qendra është e orientuar drejt procesit dhe hulumtimit. Nëpërmjet formateve të ndryshme si, rezidencat, ekspozitat, punëtoritë, shfaqjet, ligjëratat dhe bisedimet, si dhe publikimet, TAL ka arritur të krijojë një hapësirë për zhvillimin e debateve dhe mendimeve emergjente kritike dhe refleksive. Qendra ndërmerr dhe mbështet prodhime të reja nga artistë vendas dhe ndërkombëtarë dhe projekte të angazhuara në mënyrë kritike me çështjet artistike, kulturore dhe shoqërore të shoqërive bashkëkohore në tranzicion. TAL vepron nga një hapësirë e pavarur multifunksionale e vendosur në qendër të Tiranës. Laboratori i saj unik përbëhet nga një hapësirë ekspozuese, një hapësirë për artistët në rezidencë dhe një bibliotekë publike të librave të artit bashkëkohor.
Nga 2014 TAL ka retransformuar praktikën e saj konceptuale, operacionale dhe menaxheriale duke u bazuar në konceptin e rhizomës. Ky koncept është i rrënjosur thellësisht, si në kontekstin kulturor shqiptar, ashtu edhe në metodologjitë e reja eksperimentale në aspektin e kërkimit, prodhimit dhe menaxhimit. Në këtë mënyrë TAL përpiqet t'i rezistojë politizimit, polarizimit dhe praktikave neo-koloniale që përhapen në skenën kulturore bashkëkohore lokale dhe globale. Koncepti i metodave të punës përbëhet nga tri aspekte praktike: brenda-jashtë (marrëdhënie të barabarta / partneritet me institucionet e tjera të huaja / shqiptare), nga poshtë-lart (marrëdhëniet e barabarta / institucionet e sistemit të kulturës publike / private) dhe polifonia (marrëdhëniet artistë-publik / në prodhimin e të mirave kulturore). Si rrjedhojë praktika e TAL (hulumtimi, prodhimi i artit / kulturës dhe menaxhimit) mban një lidhje të ngushtë me çështjet horizontale dhe delikate, si transparenca ndaj bashkëpunimeve publike / private, përfshirja e përfituesve në procesin e produketeve kulturore, jofitimprurëse / interesi publik, përshtatshmëria socio-kulturore, efektet mbi grupet e cënueshme (të rinjtë, të moshuarit, minoritetet, punëtorët e rrezikuar), dhe ndikimi në marrëdhëniet gjinore.
Gjatë gjithë këtyre viteve, TAL është rritur në një qendër të artit bashkëkohor të angazhuar me një gamë të gjerë aktivitetesh dhe bashkëpunimesh me institucionet e tjera të artit, muzetë dhe strukturat akademike në Shqipëri, Rajonin e Evropës Juglindore dhe peizazhin ndërkombëtar. Përmes një prej anëtarëve TAL është institucioni i parë shqiptar që ka bashkëpunon me Institutin Kombëtar të Historisë së Artit në Paris, Francë. Falë ekspertizës dhe kapaciteteve të anëtarëve të saj, TAL ishte organizata e parë e artit dhe kulturës në Shqipëri që është financuar nga Programi Creative Europe, në kuadër të një projekti ndërkombëtar partneriteti (Heroes We Love). Gjithashtu si partner kryesor TAL u mbështet në vitin 2016 nga Allianz Kulturestiftung. Këto mbështetje pasojnë bashkëpunimin e vazhdueshëm në të gjitha këto vite me institucione dhe financues të tjerë të huaj, siç është Ministria Italiane e Trashëgimisë Kulturore dhe Turizmit, Muzeu i Historisë Jugosllave Beograd, UGM | Maribor Art Gallery, Instituti për Ausladsbeziehungen, Aleanca Francaise, Instituti Italian i Kulturës, Fondacioni Robert Bosch, Pro Helvetia, Fondacioni Kulturor Evropian dhe një numër i madh i ambasadave në Shqipëri. TAL mbështetet edhe nga Ministria Shqiptare e Kulturës, Muzeu Historik Kombëtar Shqiptar dhe nga institucione të tjera publike dhe private.
DREJTORE EKZEKUTIVE / RESINA MEÇANI
Resina Meçani (l. 1999) është kuratore dhe menaxhere kulture me bazë në Tiranë, me formim artistik. Ajo ka përfunduar studimet në Universitetin e Arteve në Tiranë, në degën e Skenografisë–Kostumografisë, si dhe ka ndjekur programin alternativ edukativ Curating with Care, i iniciuar nga Tirana Art Lab – Qendra për Artin Bashkëkohor në bashkëpunim me Institutin Italian të Kulturës në Tiranë. Në vitin 2023, ajo bashkëthemeloi Satellite Zone, një platformë e dedikuar për mbështetjen dhe promovimin e artistëve të rinj dhe në zhvillim. Gjithashtu ka punuar në Galerinë Kombëtare të Arteve dhe në Tirana Ekspres.
Nga maji 2024 deri në maj 2025, ajo shërbeu si Drejtoreshë Ekzekutive e Debussy Fine Art Gallery, ku kontribuoi në hapjen e galeris dhe zhvillimin e ekspozitave dhe bashkëpunimeve ndërkombëtare. Meçani ka marrë pjesë edhe në programe ndërkombëtare, përfshirë një rezidencë në EULENGASSE (Frankfurt, 2023) dhe Supermarket Art Fair (Stokholm, 2023 & 2024). Si praktika e saj kuratoriale ashtu edhe ajo artistike kanë pë bazë bashkëpunimit, eksperimentimit dhe thyerjen e kufijve midis artistit, kuratorit dhe publikut.
KURATOR I ASOCIUAR DEJVI DAUTI
Është studiues, kurator dhe themelues i ORK, një hapësirë pune e dedikuar praktikave të reja që fokusohen në ripërdorimin dhe transformimin e materialeve. Ai ka përfunduar studimet në Arkitekturë në Universitetin IUAV në Venecia dhe aktualisht është studiues doktorature në Universitetin Polis në Tiranë. Në vitin 2025 mori pjesë në “Curating with Care II”, një program alternativ edukativ i Tirana Art Lab, ku tani është kurator i asociuar. Në vitin 2023 realizoi projektin “Çamëria – Tools of Mental Images”, që eksploron kujtesën dhe arkivat. Në vitin 2024 u shpërblye me një bursë doktorature italo-shqiptare në Arkitekturë dhe Planifikim Urban. Praktika e tij shtrihet në arkitekturë, kërkim, botime dhe kurim.
DREJTUSE THEMELUESE 2010-2025 / ADELA DEMETJA
Adela Demetja, ka një dipllomë master në "Studimet Curatoriale dhe Kritike" të Universitetit Goethe dhe Städelschule, Frankfurt / Main, një diplomë në "Programin e Zhvillimit të Lidershipit" të Kolegjit të Evropës dhe Fondeve Evropiane për Ballkanin, Berlin-Bruksel-Bruges dhe një diplomë në "Menaxhimin e Kulturës Evropiane" të Fondacionit Robert Bosch. Nga vitin 2002 deri ne vitin 2006 ajo kreu studimet e larta në degen e pikturës në Akademin e Arteve Tiranë. Prej vitit 2010 është bashkë-themelues dhe Drejtor Ekzekutiv e TAL. Si një kuratore e pavarur ajo ka organizuar, menaxhuar dhe kuruar një numër të madh të ekspozitave dhe ngjarjeve ndërkombëtare në vende të ndryshme evropiane. Në vitin 2015 ajo bashkë-kuroi edicionin e tretë të bienaleve bashkëkohore ndërkombëtare të projektit D-0 Ark Underground në strehimin anti-atomik të ndërtuar nga Titos në Konjic, Bosnje dhe Herzegovinë. Në vitin 2016 ajo u emërua kuratore e Focus: Ish Jugosllavia dhe Shqipëria në panairin ndërkombëtar të artit ndërkombëtar, Vjenë Austri. Si autor ajo ka shkruar recensione të ekspozitave, tekste katalogu dhe artikuj në botime dhe platforma të ndryshme në internet.
EKIPI MBËSHTETËS
VJOLA KASËMI
ISH-KURATOR / BASHKËPUNTOR
Romeo Kodra, Matilda Odobashi, Sonja Lau, Eni Derhemi, Jiri Gruber, Klaudia Fagu
M: info@tiranaartlab.org
+355699420969Nuk kemi një hapësirë për momentin.
Jemi në kërkim të një hapësire të re.
Nese dëshironi të informoheni rregullisht mbi aktivitetet e TAL ju lutemi dërgoni një email në:
info@tiranaartlab.org
Që nga fillimi i saj në 2010 deri në 2014, aktivitetet e TAL u urganizuan në hapësira të ndryshme arti si dhe në hapësira publike, kryesisht në qytetet e Tiranës, Shkodrës dhe Pogradecit. Nga viti 2014 deri në 2018 TAL operoi nga një hapësirë e pavarur multifunksionale e vendosur në qendër të Tiranës. Laboratori i saj unik përbëhej nga një hapësirë ekspozite, një hapësirë për artistët në rezidencë dhe një bibliotekë e hapur publike e librave të artit bashkëkohor.
Për momentin nuk kemi një hapsirë dhe i organizojmë aktivitetet në vendndodhje të ndyshme. Ndërkohë TAL është duke kërkuar një hapësirë të re.
Tirana Art Lab organizon një program ndërkombëtar rezidencash, i hapur për artistët, kuratorët dhe teoricienë nga të gjitha fushat e kulturës bashkëkohore. Rezidenca u jep pjesëmarrësve mundësinë për të kaluar një kohë të caktuar në Shqipëri, për të njohur vendin dhe për të bashkëpunuar me artistë dhe ekspertë nga rajoni. Rezidenca synon prodhimin e veprave dhe projekteve të reja të artit që rezultojnë nga hulumtimi në vend. Kohëzgjatja e qëndrimit varet nga propozimi përkatës i projektit.
Për momentin nuk kemi asnjë thirrje të hapur për rezidentë.
Artist in Residency
Matter, Non-Matter, Anti-Matter
may – jun 2022
Artist in Residency
Matter, Non-Matter, Anti-Matter
apr – may 2022
Artist in Residency
Matter, Non-Matter, Anti-Matter
nov – dec 2021
Artist in Residency
Exhibition Artists in Residency
sep – nov 2021
Artist in Residency
Exhibition Artists in Residency
may – jun 2021
Artist in Residency
Exhibition Artists in Residency
nov – dec 2020
Designer in Residency
oct 2018
Artist in Residency
jun – jul 2018
Artist in Residency
mar – apr 2018
Artist in Residency
sep – oct 2015
Artist in Residency
apr – may 2015
Artist in Residency
mar – apr 2015
Artist in Residency
apr – jun 2013
Artist in Residency
apr – may 2014
Artist in Residency
Pipifax – Through the Looking Glass and what we found there
may – jun 2011
Artist in Residency
Monument Ginger Society Tirana
apr – may 2011
Double Feature ёshtё njё format eventesh qё Tirana Art Lab aplikon nё mёnyrё sistematike pёr t’i prezantuar publikut shqiptar, rajonal dhe ndёrkombёtar, nё njё hapёsirё tё vetme dhe nё njё dialog tё pёrbashkёt, dy pozicionime artistike.
Me pozicionimin e pёrbashkёt tё dy artistёve, duam tё kontekstualizojmё artistёt dhe punёt e tyre si dhe tё krijojmё njё narrativё historike tё nevojshme pёr zhvillimin e artit bashkёkohor nё Shqipёri dhe Rajon. Struktura e eventit na mundёson fleksibilitet nё kombinimin binar tё pozicionimeve artistike nё çdo ekspozitё, qё pёrkthehet nё krijimin e ndёrlidhjeve dhe referencave reciproke tё dy pozicionimeve.
Kryesisht na intereson konceptualizimi, kurimi dhe organizimi i ekspozitave me cilёsi dhe relevacё artistike, si dhe krijimi i hapёsirёs pёr diskutim, e cila gjenerohet nga punёt e ekspozuara.
Double Feature ёshtё njё seri ekspozitash qё do tё ndёrlidhё sёbashku pozicionime kombёtare dhe ndёrkombёtare, pozicionime tё disiplinave tё ndryshme, pozicionime tё gjeneratave tё ndryshme.
Performative Exhibition is a new format initiated by Tirana Art Lab – Center for Contemporary Art with the intention to disclose exhibiting and to make public through performativity not only the process of artistic creation and curating, but also find ways to include in the exhibiting process and the means of production behind and beyond the event itself. The concept of “Performative Exhibition” aims to find new ways of exhibiting and curating which break with the temporary / unique features of the contemporary exhibition and propose enduring ways of working together. The first exhibition of this series will be developed under the title “Center of Integration” and aims to reflect visually, poetically and theoretically on the notion of integration. Center of Integration is a joined project of Tirana Art Lab and the art collective Patriotisme that will have its first public appearance at Tirana Art Lab from 24 to 29 of July 2018. Various Albanian and foreign artists, curators and theorists/researchers have been invited to contribute to the program through lectures, talks, performances and installations.
The program is eager to tackle new hybrid formats of contemporary music and visuals arts by means of new audio-visual productions, concerts, talks and screenings.
"Kurim me Përkujdesje" është një program arsimor alternativ i nisur dhe zhvilluar nga Tirana Art Lab - Qendra për Artin Bashkëkohor. Edicioni i parë i programit promovohet dhe mbështetet nga Istituti Italina i Kulturës në Tiranë dhe është i kuruar në partneritet me Spazio Taverna Romë.
Programi u krijua si përgjigje ndaj nevojës për mundësi arsimore në fushën e krijimit të ekspozitave për punonjësit e rinj të kulturës në vend dhe nga një perspektivë lokale.
“Kurim me Përkujdesje" është një program që reflekton mbi kurimin, duke marrë në konsideratë zhvillimet dhe kushtet e prodhimit të artit në Shqipëri dhe rajonin e Evropës Juglindore. Qëllimi i tij kryesor është të ofrojë njohuri dhe informacion praktik për punonjësit e kulturës, duke i përgatitur ata për të sfiduar dhe sjellë perspektiva të reja në skenën e artit vendas dhe ndërkombëtar. Për më tepër, programi synon të krijojë një lidhje me debatet ndërkombëtare rreth praktikave bashkëkohore kuratoriale, veçanërisht strategjive dhe mënyrave të reja të kurimit që synojnë të ofrojnë qasje kuptimplote, të qëndrueshme dhe qëllimplota në praktikat kuratoriale.
The archives of three pioneering Albanian women artists
Lumturi Blloshmi, Diana Miziri, Liljana Çefa
the course of 2024 Tirana Art Lab, in collaboration with Instituto Susch, has been working on documenting and digitizing the archives of three pioneering Albanian women artists: Lumturi Blloshmi (1944–2020), Diana Miziri (1951–2005), and Liliana Çefa (b. 1940). This initiative highlights their invaluable contributions to the albanian and regional art history, ensuring their rightful place in the broader narrative of contemporary art.
Continuing its activities since its launch in 2016, Instituto Susch began executing a long-term research programme in January 2023. The program is based on elaboration of the oeuvre of women artists from Central & Eastern Europe: Albania, Bosnia & Herzegovina, Bulgaria, Croatia, Czechia, Estonia, Hungary, Kosovo, Latvia, Lithuania, Poland, Romania, Serbia, Slovakia and Slovenia. The principal subject of the research will be the works of women artists from the 1960s, 70s and 80s. To provide a historical context, the research will also extend to earlier decades, with particular attention to the avant-garde of the 1920s and 30s. A result of the research will be a book to be published by the Instituto Susch, planned for the end of 2027.
Lumturi Blloshmi (1944 – 2020), affectionately known as Lume, is now recognized as one of Albania's most important artists. However, her journey was an odyssey of personal hardship and defiance against a repressive regime. Losing her hearing at a young age was merely the opening act in a life marked by resilience.
Born into an ostracized noble family targeted by the communist regime, Lume’s persecution began with the execution of her father when she was just two months old. Lume honed her skills at the prestigious Jordan Misja Artistic High School (from 1959–1963) and graduated with a degree in painting from the Academy of Arts in Tirana (1968). Despite her education, the government assigned Lume a mundane job as an offset printing worker after graduation.
Like many artists of her generation, Lumturi Blloshmi adhered to the constraints of socialist realism until the late 1980s. The 1990s marked a turning point as Lume emerged as a leading contemporary artist. Moving beyond socialist realism, she embraced diverse media such as installation, photography, and performance.
Lume dedicated her life fully to her art, famously declaring ‘I married my art!’ She remained unmarried and childless, prioritising her creative pursuits. Recognising the importance of her legacy, she entrusted her artistic estate to her nephew, fellow art graduate Ervin Blloshmi. Curator Adela Demetja, who collaborated closely with Lume from 2016 onwards, continues to champion Blloshmi's work through exhibitions and research, ensuring her art and story inspire future generations. Her participation in the 59th Venice Biennale in 2022, curated by Adela Demetja, marked a significant posthumous recognition of her contributions to contemporary art. Despite the numerous obstacles she faced, Lume remained a resilient and nonconformist artist, deeply connected to the rich tapestry of Balkan traditions and the socio-political shifts in Albania. Her legacy is cemented in the annals of Albanian art history, celebrated for her intellectual clarity, creative vigour and the transformative impact of her work.
Diana Miziri (1951 - 2005) pursued her studies at the Academy of Arts in Tirana in the Textile Department, graduating in 1973. After graduating from the Academy of Arts, Miziri worked at the design bureau of the Carpet Factory in Kavajë as a rug designer for export. In 1973, she moved to Tirana, where she became a drawing teacher.
With the changes that occurred in 1990 her artistic practice blossomed with energy and productivity. In the 90s, Diana returned to the pictorial approach. This emerged from an intuitive process, and she poured it solely into her textile pieces.
Diana’s textile works created in the early 90s document the new found freedom of expression, reflected in compositions that tend toward free geometrical and organic abstraction. The interplay between materials and colours, as well as breaking away from repetitive pattern weaving, set the tone for these works. Her approach, although intuitive, played a decisive role in elevating her practice, and weaving more generally, to works of art.
During the post-communist transitional years, there were significant shortages of materials and means for producing textile works. As a result, Diana often used spare materials from the textile industry, remnants from the communist era, and combined them with leftover materials from imported products, such as coffee and rice sacks, as well as various cotton, wool, and linen threads. Most of her works were produced in her home, which was adapted to function as a studio.
In 1992 Diana was among the first Albanian fashion designers. In 1994 she became a member of the Linda association of women artists, and participated in many exhibitions and workshops organized by the association, which stimulated her to transform her practice further. She began exploring new techniques, producing installation works that incorporated textiles with adhesive techniques on glass and creating silhouettes on film negatives, which were projected on walls. She also experimented with intertwining textiles with metal structures, although some of these projects remained incomplete and unexhibited. From 1998, she taught drawing and painting at the Jordan Misja Art Lyceum, until her death in 2005.
Liljana Çefa (b. 1940, Tirana) currently lives and works in Shkodër. Her passion for art was nurtured by her father, her primary school teachers, and her uncle Loro Kovaçi, who encouraged her to pursue art seriously. This support led her to the Artistic Lyceum in Tirana, where she studied under noted teachers such as Kel Kodheli, Vilson Kilica and Abdurrahim Buza.
She was the first woman to enroll in the painting department of Albania’s Higher Institute of Arts, from which she graduated in 1966. After graduation, she returned to Shkodër, where she met her future husband. His support allowed her to fully devote herself to her art. Upon retiring at age 50, Çefa dedicated even more time to painting, teaching children’s classes, and working in her home studio. She chose to retain her maiden name, Çefa, in honour of her father’s wish for the family name to continue.
Most of her significant works were created before 1990, shaped by Socialist Realist themes that were largely dictated by the ideology of the time. However, within these constraints, she maintained her unique perspective, focusing on female figures as her main subjects, whether they represented mothers, fighters, or workers. These characters were part of compositions addressing themes required by the League of Artists and Writers, and her works were exhibited in group shows, mainly in Tirana, with some becoming part of the state collection. Despite state-dictated themes, her primary inspiration has always been children, followed later by nature. Portraits of children dominate her pre-1990s works, where she found subjects in her own children, their friends, and cousins. Painting and drawing have been lifelong pursuits for Çefa, beginning with oil colours on board and canvas, and later transitioning to coloured pencils on paper, a medium she found easier to manage due to an eye condition she has had since childhood.
Several works by Çefa are part of the collection of the National Gallery of Arts in Tirana.
This research is supported by Muzeum Susch, founded by Grażyna Kulczyk, serves as a dynamic platform for discussion and exploration, with a focus on amplifying the voices of underrepresented female artists. By reinterpreting the artistic canon, the museum seeks to honor marginalized perspectives, transforming them into powerful voices that inspire and inform. As part of its broader mission, Instituto Susch launched a long-term research program in January 2023, examining the works of women artists from Central and Eastern Europe, particularly from the 1960s, 70s, and 80s.